Các Chi Họ Tô huyện Tiền Hải, Thái Bình ở tỉnh Ninh Thuận

Năm 1979 có một số gia đình họ Tô gốc ở huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình chuyển đi xây dựng kinh tế mới ở xã Nam Chính, huyện Đức Linh, tỉnh Bình Thuận. Từ đó, hình thành các Chi họ Tô thuộc tỉnh Bình Thuận, gồm:

1.Chi họ Tô Quang, hiện cư trú tại xã Đức Hạnh, huyện Đức Linh, Bình Thuận, do ông Tô Quang Mỵ, sinh năm 1940, là Trưởng chi.

Cụ Tổ của Chi họ là Tô Đình Thược ở Cầu Cau (Nam Định) sang ngụ cư tại thôn Hiên, xã Tây Lương, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình từ đời nào cũng không rõ, các cụ mất từ bao giờ cũng không rõ, chỉ nghe các cụ kể lại như vậy. Ông Tô Quang Mỵ là đời thứ 8 của cụ Tổ Tô Đình Thược.

Tính từ cụ Tổ Tô Đình Thược đến nay, chi họ Tô Quang xã Đức Hạnh, huyện Đức Linh đã có con cháu đến đời thứ 10 với tổng số 24 gia đình và 94 nhân khẩu. Ngoài ra, tại đây còn có 14 gia đình với 39 nhân khẩu ở các chi khác có gốc từ các xã: Tây Sơn, Tây An, Tây Ninh, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình và một gia đình họ Tô gốc Quảng Ngãi nhập họ đến nay được 7 năm.

Tổng cộng, thì Chi họ Tô xã Đức Hạnh, có 38 hộ với 133 khẩu; trong đó, có: 6 đảng viên, 3 giáo viên, 4 kỹ sư, 4 cao đẳng, 2 công an và còn một số con cháu là công nhân cao su. Số còn lại là học sinh các cấp. Có 3 gia đình kinh tế khá giả, 1 hộ nghèo, còn lại trung bình.

2- Chi họ Tô thôn Trung Tiến, xã Tây Lương, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình hiện nay đang sinh sống tại xã Nam Chính, Đức Linh, Bình Thuận, do ông Tô Xuân Phát làm Trưởng chi.

Nguyên gốc dòng họ có cụ Tổ là Tô Khuê ở Cầu Cau (Nam Định), Tổ bà họ tên gì cũng không rõ, các cụ sang định cư ở xã Tây Lương, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình từ đời nào cũng không rõ. Con cháu ngày nay chỉ nhớ ngày kị cụ Tổ Tô Khuê là ngày 25 tháng 12 Âm lịch.

Tính từ cụ tổ Tô Khuê đến nay đã là đời thứ 9.

Hiện nay chi họ có 8 gia đình với 32 nhân khẩu; trong đó, có: 2 đảng viên, 3 giáo viên, 2 đại học, 1 cao đẳng, 1 bộ đội, một số con cháu là công nhân cao su. Số còn lại là học sinh các cấp. Có 2 gia đình kinh tế khá giả, còn lại trung bình.

        3.Chi họ Tô Xuân xã Tây Lương, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình. Hiện cư ngụ tại Thôn 5, xã Nam Chính, huyện Đức Linh, tỉnh Bình Thuận.Nguồn gốc cụ Tổ của dòng họ là Tô Xuân Hùng, Tổ bà tên là gì không ghi, từ Cầu Kỷ đến ở xã Tây Lương, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình định cư lập nghiệp sinh ra dòng họ Tô Xuân từ đời nào cũng không rõ.

Tính từ cụ Tổ Tô Xuân Hùng đến hậu duệ đời nay là 8 đời.

Hiện nay, tại đây có 6 gia đình với tổng số 23 nhân khẩu; trong đó có 1 người có trình độ đại học 1, số còn lại là học sinh các cấp. Các gia đình còn nghèo, con cháu làm ăn trung bình.

        4.Chi họ Tô thôn 5, xã Nam Chính, huyện Đức Linh, Bình Thuận.Cụ Tổ của chi họ là là Tô Văn Tiếp, Tổ bà không ghi tên tên gì. Các cụ ở Cầu Cau (Nam Định) chuyển sang Thôn Thượng, xã Tây Lương, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình từ đời nào cũng không rõ, các cụ mất từ bao giờ cũng không hay chỉ nghe các cụ kể lại như vậy.

Tính từ Thủy tổ Tô Văn Tiếp đến hậu duệ đời nay là 9 đời.

Hiện nay đã phát triển thành 13 hộ với tổng số 53 nhân khẩu, ngoài ra còn 23 hộ với 91 nhân khẩu của gia đình các ông Tô Bảy, Tô Thưởng và Tô Xuân Hùng cùng nhập họ vì cùng có chung nguồn gốc. Chi họ Tô huyện Đức Linh hiện có 36 hộ với 144 nhân khẩu. Tất cả hiện nay đang cư ngụ ở một số xã thuộc huyện Đức Linh, tỉnh Bình Thuận.

Như vậy, các chi họ Tô có nguồn gốc chủ yếu từ Thái Bình vào xã Nam Chính, huyệnĐức Linh, tỉnh Bình Thuận từ năm 1979 có tổng cộng 88 hộ với 333 nhân khẩu.

Hầu hết các chi họ chưa có nhà thờ riêng. Những ngày giỗ Tổ thường tập trung tại nhà các ông Trưởng chi. Nhà thờ Tổ gốc vẫn ở quê Thái Bình.

                                          Ban Biên tập sách “Họ Tô Việt Nam”

(Viết theo thông tin của các ông: Tô Quang Mỵ, Tô Xuân Phát, Tô Đắc Điềm, Tô Bảy, Tô Thưởng, Tô Đình Phùng)